برق مازاد صنایع در ساعات ۲۲ تا ۱۰؛ مشمولان و شروط اجرا
مشمولان برق مازاد صنایع در ساعات ۲۲ تا ۱۰، شرط نداشتن بدهی، محدودیت‌های فنی و سوخت، وضعیت جریمه تجاوز از قدرت و اعتبار اجرای مصوبه مهر ۱۴۰۵ را بخوانید.
برق مازاد صنایع در ساعات ۲۲ تا ۱۰؛ مشمولان و شروط اجرا
در مهر ۱۴۰۵ وزارت نیرو امکان مصرف برق بیش از قدرت قراردادی را در بازه ۲۲ شب تا ۱۰ صبح روز بعد برای گروهی از مشترکان صنعتی اعلام کرد. این امکان به قرارداد دیماندی، نداشتن بدهی معوق تا پایان شهریور و رعایت قیود فنی و سوخت وابسته بود. در ادامه، حدود معافیت، نحوه استعلام و نکات برنامه‌ریزی شیفت شب را می‌خوانید. مبنای زمانی بررسی: ۲۴ مهر ۱۴۰۵.
در مهر ۱۴۰۵ وزارت نیرو اعلام کرد برخی مشترکان صنعتی می‌توانند از ساعت ۲۲ شب تا ۱۰ صبح روز بعد، بیش از سقف قدرت قراردادی خود برق دریافت کنند، بی‌آنکه در همان بازه جریمه «تجاوز از قدرت» موضوع بند ۵ شرایط عمومی تعرفه‌های برق برایشان اعمال شود. اطلاعیه جزئی‌تر، این امکان را برای مشترکان صنعتی دارای قرارداد دیماندی اعلام کرد که تا پایان شهریور ۱۴۰۵ بدهی معوق نداشته باشند. [۱]
این تسهیل، برق رایگان یا افزایش خودکار قدرت انشعاب نیست. اجرا به رعایت قیود سوخت و محدودیت‌های فنی و حفاظتی شبکه سراسری وابسته است. توانیر نیز در خبر ۱۱ مهر، کاهش محدودیت و امکان مصرف بیش از دیماند را مشخصاً برای مهرماه شرح داد. پس از این خبر نمی‌توان استمرار طرح در آبان یا زمستان را نتیجه گرفت؛ تمدید باید با ابلاغیه جدید یا پاسخ مکتوب شرکت برق تأیید شود. [۲]
این مقاله، مشمولان، حدود معافیت و روش استعلام را بر پایه اطلاعیه‌های در دسترس تا ۲۴ مهر ۱۴۰۵ توضیح می‌دهد.
شرط نخست، صنعتی بودن مشترک و داشتن قرارداد دیماندی است. شرط مالی اعلام‌شده این است که مشترک تا پایان شهریور ۱۴۰۵ بدهی معوق نداشته باشد. اگر بعد از آن تاریخ بدهی ایجاد یا تسویه شده است، درباره اثرش بر شمول فعلی از خبر نمی‌توان حکم داد؛ وضعیت شناسه قبض را از شرکت برق بپرسید و تأیید را نگه دارید. [۱]
خبر توانیر در ۱۱ مهر با عبارت کلی‌تر «صنایع» از کاهش برنامه‌های مدیریت مصرف در مهر خبر می‌دهد. برای ارزیابی موردی، جزئیات ابلاغیه وزارت نیرو درباره قرارداد دیماندی و بدهی را نیز لحاظ کنید؛ صرف صنعتی بودن یا داشتن کنتور هوشمند به‌تنهایی اثبات نمی‌کند که هر اشتراک مشمول است. [۲]
در اطلاعیه‌های عمومی بررسی‌شده، سقف یکسانی برای مقدار توان اضافه تعیین نشده است. بنابراین مصوبه را مجوز برداشت نامحدود یا تضمین ظرفیت یکسان در همه مناطق تلقی نکنید؛ ظرفیت فیدر، حفاظت شبکه و دستور بهره‌بردار می‌تواند محدودیت ایجاد کند.
بازه اعلام‌شده از ساعت ۲۲:۰۰ تا ۱۰:۰۰ روز بعد است؛ یک پنجره ۱۲ساعته که از شب وارد صبح می‌شود. زمان واقعی ثبت دیماند را با داده کنتور هوشمند و سامانه قرائت شرکت برق تطبیق دهید. خبر عمومی جزئیات مرزبندی روز در صورتحساب، وضعیت روزهای تعطیل یا فرایند درخواست روزانه را توضیح نداده است؛ این موارد را برای اشتراک خود استعلام کنید.
برای نمونه، اگر قدرت قراردادی ۴۰۰ کیلووات و بیشینه قدرت قرائت‌شده ۴۷۰ کیلووات باشد، زمان وقوع پیک مهم است. در صورت شمول مشترک و نبود محدودیت شبکه، پیکی که داخل بازه مجاز ثبت شده می‌تواند از جریمه مورد اشاره معاف باشد؛ اما همین مصرف اگر پیش از ساعت ۲۲ یا پس از ساعت ۱۰ رخ دهد، از این خبر پوشش نمی‌گیرد.
مصوبه در خبرهای عمومی مقدار عددی ثابتی برای توان قابل‌افزایش اعلام نکرده است. اگر برنامه تولید به یک مقدار مشخص بالاتر از قرارداد نیاز دارد، مقدار مجاز و شرایط روزانه را پیشاپیش از توزیع یا برق منطقه‌ای بگیرید.
اعلام رسمی می‌گوید مشمولان در پنجره زمانی ۲۲ تا ۱۰ برای مصرف مازاد بر قدرت قراردادی، جریمه «تجاوز از قدرت» را پرداخت نمی‌کنند. این حکم ناظر به جریمه مشخص‌شده و بازه اجرای طرح است؛ به معنای حذف بهای انرژی مصرف‌شده یا همه اجزای صورتحساب نیست.
در حالت عمومی، بند ۵ شرایط تعرفه ۱۴۰۵ برای عبور قدرت قرائت‌شده از قدرت قراردادی یک دوره اخطار کتبی را پیش‌بینی می‌کند. اگر تجاوز ادامه یابد، شرکت برق می‌تواند حسب ضرورت اقدام کند و روش محاسبه بر مبنای گروه تعرفه‌ای متفاوت است: برای مشترکان زیر ۱۵۰ کیلووات عموماً ضریب ۲ برای بهای بخش مازاد آمده، در حالی که برای مشترکان ۱۵۰ کیلووات و بالاتر قاعده ارجاعی دیگری وجود دارد؛ تعرفه ۳-الف نیز استثنای خاص دارد. [۴]
این تسهیل را به اخطارها و تجاوزهای خارج از ساعات اعلام‌شده تعمیم ندهید. جزییات محاسبه عمومی در مقاله نیروبان درباره جریمه تجاوز از قدرت قراردادی آمده است.
خیر. عبارت «دریافت برق مازاد بدون اعمال جریمه تجاوز از قدرت» به معنای رایگان بودن انرژی نیست. برق مصرف‌شده همچنان بر اساس مسیر تأمین، تعرفه و ردیف‌های قابل اعمال صورتحساب می‌شود. اطلاعیه فقط از عدم اعمال جریمه تجاوز از قدرت در محدوده زمانی و شرایط اعلام‌شده سخن می‌گوید؛ از آن نمی‌توان حذف بهای انرژی، ترانزیت، عوارض یا دیگر هزینه‌ها را برداشت کرد.
قدرت قراردادی انشعاب نیز با این ابلاغیه تغییر نمی‌کند. اگر مصرف بالاتر از قرارداد برای ساعات دیگر یا به‌صورت پایدار لازم است، افزایش قدرت را از فرایند رسمی شرکت برق پیگیری کنید. برای تفکیک قدرت قراردادی از دیماند ثبت‌شده، مقاله قدرت قراردادی و دیماند در قبض برق را ببینید.
این امتیاز همچنین جایگزین تکالیف قانونی صنایع برای تأمین برق یا خودتأمینی نیست. توانیر در همان خبر، تکلیف ماده ۴ قانون مانع‌زدایی از توسعه صنعت برق را یادآوری کرده است؛ تسهیل یک بازه زمانی را معادل انجام آن تکلیف ندانید. [۲، ۵]
شرط صریح ابلاغیه، رعایت کامل قیود سوخت و محدودیت‌های فنی و حفاظتی شبکه سراسری است. بنابراین امکان مصرف بیشتر، اختیار نامحدود مصرف‌کننده نیست. ظرفیت پست و فیدر، تعمیرات، وضعیت حفاظت، پایداری شبکه یا شرایط تأمین سوخت می‌تواند روی تحویل برق یا مقدار بار قابل‌قبول اثر بگذارد. [۱]
اگر شرکت برق یا دیسپاچینگ دستور کاهش بار یا توقف موقت صادر کند، خبر عمومی را مجوز نادیده‌گرفتن آن ندانید. شماره، زمان و محدوده دستور را ثبت کنید و بار را مطابق رویه مصوب کارخانه کاهش دهید. هنگام بازگشت برق نیز بارهای بزرگ را مرحله‌ای راه‌اندازی کنید تا جهش هم‌زمان دیماند ایجاد نشود.
قبل از شروع شیفت، از شرکت مسئول اشتراک درباره سقف توان اضافه، نحوه اعلام تغییر شرایط و تماس اضطراری سؤال کنید. چنین سقفی در خبرهای عمومی بررسی‌شده به‌صورت عدد ملی درج نشده است.
• قرارداد دیماندی، کد تعرفه، شناسه قبض و شماره اشتراک را آماده کنید.
• مانده و سوابق پرداخت تا پایان شهریور ۱۴۰۵ را با صورتحساب تطبیق دهید و رسید تسویه را نگه دارید.
• کتبی بپرسید آیا شناسه اشتراک مشمول دستورالعمل ۲۲ تا ۱۰ است و اعتبار آن تا چه تاریخی ادامه دارد.
• مقدار توان اضافه قابل‌قبول برای منطقه، وضعیت روزهای تعطیل و شیوه ثبت قرائت کنتور را استعلام کنید.
• درباره نیاز به درخواست روزانه، تأیید دیسپاچینگ یا فعال بودن سامانه و کنتور خاص سؤال کنید.
• روش اعلام محدودیت و نام واحد پاسخ‌گو را ثبت کنید؛ پس از هر شیفت، داده دیماند، ساعت پیک و تولید متناظر را نگه دارید.
• بعد از صدور قبض، زمان پیک را با پنجره ۲۲ تا ۱۰ و دستور کتبی شرکت برق مقایسه کنید.
سقف مصرف مجاز، قدرت قراردادی و دیماند قرائت‌شده یکی نیستند. برای تفاوت آن‌ها، راهنمای سقف مصرف مجاز برق را مطالعه کنید.
بارها را به سه گروه تقسیم کنید: بار پیوسته و حساس، بار قابل‌انتقال به شیفت شب، و بار قابل‌قطع. خاموش و روشن کردن تجهیزات نباید به کیفیت محصول، ایمنی کارکنان، فشار فرایند یا عمر ماشین‌آلات لطمه بزند. پیش از جابه‌جایی شیفت، مسئولان تولید، برق، نگهداری و ایمنی، روش توقف و راه‌اندازی را تأیید کنند.
برای جلوگیری از پیک ناخواسته، چند خط یا موتور بزرگ را هم‌زمان راه‌اندازی نکنید. داده کنتور را با زمان‌بندی فرایند تطبیق دهید و بارهای کمکی را نیز در محاسبه توان ببینید. هزینه اضافه‌کاری، حمل‌ونقل، بهره‌وری، تعمیرات و انرژی را با هم بسنجید؛ حذف یک جریمه به‌تنهایی به معنی اقتصادی بودن تولید شبانه نیست.
برای برنامه‌ریزی ساعات تعرفه‌ای و مدیریت بار، مقاله راهنمای ساعات مصرف و مدیریت بار و برای مسیرهای تأمین برق، راهنمای خرید برق کارخانه را ببینید.
مصوبه ۲۲ تا ۱۰ به مصرف توان بالاتر از قدرت قراردادی و معافیت از جریمه مشخص مربوط است. «سقف مصرف مجاز» در مقررات بازار، حدی برای مسیر تأمین و تخصیص انرژی طی دوره است. خرید از بورس انرژی یا خرده‌فروش نیز راه تأمین انرژی است. این سه موضوع با هم مرتبط‌اند، اما جایگزین یکدیگر نیستند.
خریداری شدن انرژی به‌خودی‌خود ظرفیت فنی انشعاب را بالا نمی‌برد؛ از سوی دیگر، تسهیل مصرف شبانه نیز به معنی تأمین یا خریداری خودکار کل انرژی مصرفی کارخانه نیست. در برنامه‌ریزی، توان لحظه‌ای kW، انرژی دوره‌ای kWh، سقف مجاز و مسیر خرید را جداگانه کنترل کنید. [۶]
برای مطالعه مقررات خرید و بازار برق، راهنمای آیین‌نامه بند «ب» ماده ۴۳ برنامه هفتم را بخوانید.
آیا همه کارخانه‌ها مجازند از ۲۲ تا ۱۰ بیش از قدرت قراردادی مصرف کنند؟
خیر. اطلاعیه تفصیلی، مشترکان صنعتی دارای قرارداد دیماندی و فاقد بدهی معوق تا پایان شهریور ۱۴۰۵ را مشخص می‌کند و اجرا را به قیود فنی، حفاظتی و سوخت وابسته می‌داند. وضعیت همان شناسه قبض را استعلام کنید.
آیا مصرف اضافه در این ساعات رایگان است؟
خیر. خبر از عدم اعمال جریمه تجاوز از قدرت می‌گوید؛ بهای برق مصرف‌شده و سایر اجزای صورتحساب خودکار حذف نمی‌شود.
آیا قدرت قراردادی کارخانه افزایش پیدا می‌کند؟
خیر. قدرت قراردادی تغییر نمی‌کند. افزایش رسمی قدرت، فرایند جداگانه‌ای نزد شرکت برق دارد.
آیا طرح تا آبان و زمستان ادامه دارد؟
خبر توانیر در ۱۱ مهر تسهیل را برای مهرماه بیان می‌کند. بدون ابلاغیه تمدید یا تأیید کتبی تازه، استمرار آن را فرض نکنید.
آیا برای مقدار برق اضافه سقف عددی عمومی اعلام شده است؟
در اطلاعیه‌های بررسی‌شده مقدار ثابت ملی درج نشده است. مقدار قابل‌قبول را برای منطقه و اشتراک خود دریافت کنید.
اگر کارخانه برق را از بورس یا خرده‌فروش می‌خرد، از جریمه قدرت معاف می‌شود؟
خیر؛ خرید انرژی و تجاوز از قدرت دو موضوع متفاوت‌اند. فقط تسهیل اعلام‌شده و شرایط آن می‌تواند بر جریمه همان بازه اثر بگذارد.
برای بررسی جریمه، قدرت قراردادی و مسیر تأمین برق کارخانه، این راهنماهای مرتبط را بخوانید:
جریمه تجاوز از قدرت قراردادی در قبض برق چگونه محاسبه می‌شود؟ فرمول ۱۴۰۵ و مثال کاربردی
قدرت قراردادی قبض برق چیست؟ راهنمای دیماند، قانون ۹۰٪ و تجاوز از قدرت در ۱۴۰۵
سقف مصرف مجاز برق چیست و چگونه روی خرید برق صنایع اثر می‌گذارد؟
1. وزارت نیرو به نقل از تسنیم، دستورالعمل جدید تأمین برق صنایع؛ شرایط قرارداد دیماندی، نداشتن بدهی تا پایان شهریور ۱۴۰۵، بازه ۲۲ تا ۱۰ و قیود فنی و سوخت، ۹ مهر ۱۴۰۵. مشاهده منبع
2. توانیر به نقل از تسنیم، کاهش محدودیت برق صنایع در مهرماه و امکان مصرف بیش از دیماند قراردادی در بازه ۲۲ تا ۱۰، ۱۱ مهر ۱۴۰۵. مشاهده منبع
3. معاونت برق و انرژی وزارت نیرو، جزئیات ابلاغیه ۲۲ تا ۱۰ و بسته آمادگی زمستان ۱۴۰۵. مشاهده منبع
4. وزارت نیرو، تعرفه‌های برق و شرایط عمومی آن‌ها در سال ۱۴۰۵؛ بند ۵ درباره اخطار، استمرار تجاوز و شیوه برخورد تعرفه‌ای با قدرت مازاد. مشاهده منبع
5. قانون مانع‌زدایی از توسعه صنعت برق و آیین‌نامه اجرایی ماده ۴. مشاهده منبع
6. آیین‌نامه اجرایی بند «ب» ماده ۴۳ برنامه هفتم؛ مسیرهای خرید برق و سقف مصرف مجاز. مشاهده منبع
یادداشت تحریریه: دستورالعمل‌های بهره‌برداری، شرایط صورتحساب و مدت اجرای تسهیلات ممکن است با ابلاغیه‌های تازه تغییر کند. برای تصمیم عملی، آخرین پاسخ مکتوب شرکت توزیع یا برق منطقه‌ای مسئول همان شناسه قبض را ملاک قرار دهید.